Mohammed Dewji: Tajiri wa Kwanza Tanzania Mwaka 2026
Kwa mujibu wa orodha ya hivi karibuni ya Forbes Africa Billionaires 2026, Mohammed “Mo” Dewji ndiye tajiri nambari moja nchini Tanzania na pia katika ukanda wa Afrika Mashariki. Ana utajiri unaokadiriwa kuwa dola za Marekani bilioni 2.1 (takriban shilingi trilioni 5.5 za Tanzania). Anashika nafasi ya 14 kati ya matajiri wakubwa barani Afrika, na ni bilionea pekee kutoka Afrika Mashariki aliyeorodheshwa kwenye orodha hiyo.
Maisha ya Awali na Elimu
Mohammed Gulamabbas Dewji alizaliwa tarehe 8 Mei 1975 (ana miaka 50-51 mwaka 2026) huko Singida, Tanzania. Alikulia katika familia ya wafanyabiashara. Baba yake, Gulamabbas Dewji, alianzisha kampuni ya Mohammed Enterprises Tanzania Limited (MeTL Group) miaka ya 1970.
Dewji alisoma shule za awali na sekondari nchini Tanzania, kisha akaenda nje ya nchi kwa elimu ya juu. Alisoma katika vyuo vikuu vya Ulaya na Marekani, na alihitimu katika uwanja wa biashara na fedha. Baada ya kumaliza masomo, alirudi nyumbani na kuanza kufanya kazi katika biashara ya familia.
Safari ya Biashara na Ukuaji wa Utajiri
Dewji alichukua uongozi wa MeTL Group na kuibadilisha kuwa moja ya makampuni makubwa zaidi Tanzania. Kampuni hiyo inafanya kazi katika sekta mbalimbali, ikiwemo:
- Viwanda vya chakula (unga, mafuta ya kula, vinywaji)
- Tekstil na nguo
- Kilimo na usafirishaji
- Nishati na biashara nyingine
MeTL ina shughuli katika nchi zaidi ya 10 barani Afrika, ikiwa ni pamoja na Uganda, Ethiopia, Kenya na zingine. Chini ya uongozi wake, kampuni imekua sana na kuajiri maelfu ya Watanzania, na hivyo kuchangia uchumi wa taifa kupitia kodi, ajira na ukuaji wa sekta binafsi.
Utajiri wake umetokana na urithi wa familia pamoja na ukuaji mkubwa wa biashara. Mwaka 2025, utajiri wake ulikuwa karibu dola bilioni 2.2, na mwaka 2026 umeshuka kidogo hadi 2.1 bilioni kutokana na mabadiliko ya soko, lakini bado anabaki kiongozi.
Mbali na biashara, Dewji ni rais wa klabu ya mpira wa miguu ya Simba Sports Club (Simba SC), moja ya klabu kongwe na zenye mashabiki wengi nchini. Amewekeza sana katika klabu hiyo na kuisaidia kufikia viwango vya kimataifa.
Michango na Uhisani
Dewji si tajiri tu, bali pia ni mfadhili mkubwa. Mwaka 2016 aliitia saini Giving Pledge, ahadi ya kutoa angalau nusu ya utajiri wake kwa hisani baada ya kifo chake au wakati wa maisha yake. Amechangia miradi mbalimbali ya elimu, afya na maendeleo ya jamii nchini Tanzania.
Alikuwa Mzanzibari wa kwanza kuonekana kwenye jalada la jarida la Forbes mwaka 2013, na amepata tuzo mbalimbali, ikiwa ni pamoja na kutajwa kama “Person of the Year” na Forbes Africa mwaka 2015.
Nafasi Yake katika Tanzania na Afrika
Kwa mujibu wa ripoti mbalimbali (Forbes na Billionaires.Africa), Dewji ndiye bilionea pekee wa Tanzania na Afrika Mashariki. Anafuatwa na wafanyabiashara wengine kama Rostam Aziz, Said Salim Bakhresa (Bakhresa Group) na Ally Awadh (Lake Oil), lakini pengo ni kubwa sana.
Uwekezaji wake umesaidia kuunda ajira na kuimarisha uchumi wa Tanzania, hasa katika sekta ya viwanda na kilimo. Yeye ni mfano wa vijana wanaoweza kuchukua urithi na kuukuza zaidi, na hivyo kuchangia maendeleo ya taifa.
Hitimisho
Mohammed Dewji ni ishara ya uwezo wa wafanyabiashara wa Tanzania katika soko la kimataifa. Licha ya changamoto za kiuchumi barani Afrika, ameweza kudumisha nafasi yake kama tajiri wa kwanza nchini na katika ukanda wa Mashariki. Utajiri wake si wa kujiongezea tu, bali unachangia maendeleo ya jamii kupitia ajira, uwekezaji na hisani.
Kwa Watanzania wengi, Dewji ni mfano wa kujitahidi, uadilifu na kujenga mustakabali bora wa taifa. Mwaka 2026, anabakia kuwa kiongozi katika orodha ya matajiri, na matarajio ni kwamba uwekezaji wake utaendelea kuleta maendeleo makubwa nchini.
MAKALA NYINGINE